Uit De Telegraaf van vandaag.
----------------------------------------------------------------------------------
De broers Pakyi en Tamandua zijn amper anderhalve meter lang. Toch kun je na het zien van het ontroerende Piripkura - afgelopen week vertoond op het Movies that Matter Festival in Den Haag - alleen maar opkijken tegen beide Braziliaanse indianen.
Ze zijn de laatste twee mannen van de vrijwel uitgeroeide Piripkurastam. Toen ik tien jaar geleden hun leefgebied aan de zuidrand van de Amazone bezocht, gaf ik weinig voor hun overlevingskansen. Het nomadisch levende duo was vogelvrij verklaard door de houtkapmaffia hier in het wilde noordwesten van de deelstaat Mato Grosso. Hun sporen werden gewist om te voorkomen dat een grote lap regenwoud in een reservaat zou veranderen.
Piripkura volgt een eenzame indianenbeschermer die een stokje probeert te steken voor de dreigende genocide. De Braziliaan struint de Amazone af naar een levensteken van de Piripkura (Vlinders). “Het zijn de ninja’s van het bos”, zegt hij over de ongrijpbare stam die al op de vlucht leeft sinds het eerste contact met blanken in de jaren tachtig.
Wonderwel komt het in 2016 toch tot een ontmoeting voor de camera. Het zijn de spiernaakte broers zelf die hun dolende beschermheer opzoeken. Of hij wellicht een vuurtje heeft? Via gebarentaal en een tolk van een verwante stam wordt duidelijk dat hun fakkel is gedoofd – hun grootste bezit samen met een machete.
Pakyi en Tamandua blijken goedlachs gezelschap ondanks hun opgejaagde bestaan. Als ze na een medische test weer vrolijk in het bos verdwijnen, kijkt de indianenbeschermer geëmotioneerd toe. Hoe lang kunnen de Piripkura nog verstoppertje spelen voor gewapende houthakkers en goudzoekers? Door bezuinigingen is het Braziliaanse Agentschap voor Indianenzaken (Funai) afgelopen twee jaar nóg tandelozer geworden. De afbakening van tientallen reservaten ligt stil.
Goede kans dus dat dit de laatste beelden zijn geweest van beide bosninja’s.
Posts tonen met het label indianen. Alle posts tonen
Posts tonen met het label indianen. Alle posts tonen
dinsdag, april 03, 2018
donderdag, december 03, 2015
Indianen cruciaal voor klimaat
Uit De Telegraaf van vandaag.
------------------------------------------------------------------------------------
Indianen vinden dat ze onterecht aan de zijlijn staan bij de klimaattop in Parijs. "Wij zijn de beste beschermers van bos en klimaat", roepen ze op hun schaduwtop in de Franse hoofdstad.
Een Amerikaanse milieustudie zette hun claim deze week kracht bij. Volgens het Woods Hole Research Center ligt 168 gigaton CO2 opgeslagen bij indianen in het Amazonebassin, Midden-Amerika, Congo en Indonesië. Dat is 20% van de wereldvoorraad in tropische bossen en ruim drie keer meer dan de jaarlijkse uitstoot op aarde.
Luchtfoto's van Brazilië, goed voor 60% van het Amazonewoud, illustreren de cijfers. Indianenreservaten zijn doorgaans te herkennen aan de contouren van het oerbos. Zo vormt het Xingu-reservaat een enorme oase van groen in het hart van het land, omringd door sojaplantages en andere kaalslag.
Braziliaanse boeren en mijnbouwers knagen echter aan de grenzen van de reservaten. Ze lobbyen via het Congres voor een omstreden grondwetwijziging. Deze zou niet-indianen het recht geven om bepaalde reservaten te ontginnen. Ook wil het conservatieve Congres zo een stokje steken voor het afbakenen van nieuwe indianengebieden.
Ontbossing neemt weer toe
De Braziliaanse regering belooft in Parijs een 43%-reductie van de uitstoot van broeikasgassen in 2030 (ten opzichte van 2005). Het leeuwendeel daarvan moet komen van de strijd tegen illegale houtkap. Dit mag in 2030 nergens meer voorkomen in het Amazonegebied.
Maar het laatste jaar nam de ontbossing juist flink toe (16%). Na een jarenlange daling ging er in twaalf maanden een lap bos plat ter grootte van Friesland.
"We hebben een nieuwe strategie nodig" (tegen ontbossing), erkent milieuminister Teixeira. De regering, die in Parijs pleit voor een wettelijk bindend klimaatakkoord, stuurt extra controleurs naar de Amazone. De indianen komen tot hun verdriet niet voor in het Braziliaanse klimaatplan.
------------------------------------------------------------------------------------
Indianen vinden dat ze onterecht aan de zijlijn staan bij de klimaattop in Parijs. "Wij zijn de beste beschermers van bos en klimaat", roepen ze op hun schaduwtop in de Franse hoofdstad.
Een Amerikaanse milieustudie zette hun claim deze week kracht bij. Volgens het Woods Hole Research Center ligt 168 gigaton CO2 opgeslagen bij indianen in het Amazonebassin, Midden-Amerika, Congo en Indonesië. Dat is 20% van de wereldvoorraad in tropische bossen en ruim drie keer meer dan de jaarlijkse uitstoot op aarde.
Luchtfoto's van Brazilië, goed voor 60% van het Amazonewoud, illustreren de cijfers. Indianenreservaten zijn doorgaans te herkennen aan de contouren van het oerbos. Zo vormt het Xingu-reservaat een enorme oase van groen in het hart van het land, omringd door sojaplantages en andere kaalslag.
Braziliaanse boeren en mijnbouwers knagen echter aan de grenzen van de reservaten. Ze lobbyen via het Congres voor een omstreden grondwetwijziging. Deze zou niet-indianen het recht geven om bepaalde reservaten te ontginnen. Ook wil het conservatieve Congres zo een stokje steken voor het afbakenen van nieuwe indianengebieden.
Ontbossing neemt weer toe
De Braziliaanse regering belooft in Parijs een 43%-reductie van de uitstoot van broeikasgassen in 2030 (ten opzichte van 2005). Het leeuwendeel daarvan moet komen van de strijd tegen illegale houtkap. Dit mag in 2030 nergens meer voorkomen in het Amazonegebied.
Maar het laatste jaar nam de ontbossing juist flink toe (16%). Na een jarenlange daling ging er in twaalf maanden een lap bos plat ter grootte van Friesland.
"We hebben een nieuwe strategie nodig" (tegen ontbossing), erkent milieuminister Teixeira. De regering, die in Parijs pleit voor een wettelijk bindend klimaatakkoord, stuurt extra controleurs naar de Amazone. De indianen komen tot hun verdriet niet voor in het Braziliaanse klimaatplan.
maandag, augustus 17, 2015
Column Belo Monte
Uit De Telegraaf.
-------------------------------------------------------------------------------------
Het gaat hard met de bouw van de omstreden Belo Montedam. Komende maand moet het stuwmeer vollopen in het Amazonewoud. Later dit jaar begint de eerste turbine te draaien van 's werelds op twee na grootste waterkrachtcentrale.
Ik nam er in 2011 een kijkje bij de start van de bouw. Indianen verzetten zich toen hevig tegen het miljardenproject in hun heilige Xingurivier.
Het beroemde opperhoofd Raoni reisde de wereld rond voor steun. Vips als Sting, Arnold Schwarzenegger en Jacques Chirac sloten zich aan bij zijn strijd. "De Braziliaanse president zal me moeten vermoorden om Belo Monte te bouwen", dreigde de getooide ereburger van Parijs.
Raoni is met 85 lentes de jongste niet meer. Andere stamhoofden lieten hun bezwaren afkopen met speedboten en Hilux-jeeps. Ook het merendeel van de achtduizend gemengde families die moeten wijken voor Belo Monte, heeft inmiddels een deal gesloten met de dambouwers.
Het verzet komt nu vooral van het lokale openbaar ministerie. Dat heeft 22 aanklachten lopen tegen Belo Monte omdat het staatsgecontroleerde bouwconsortium voorwaarden voor de vergunning aan zijn laars lapt.
Zo komt er van de geëiste bescherming van omliggende indianenreservaten bar weinig terecht. Gelukszoekers uit Altamira - het wetteloze stadje bij Belo Monte waar tienduizenden ingenieurs, bouwvakkers en prostituees zijn neergestreken - maken daar ongehinderd hout buit.
Maar afbraak van de vergevorderde dam is natuurlijk geen optie meer. Het met droogte kampende zuiden van Brazilië zit te springen om stroom uit het natte noorden. Een Chinees bedrijf is al bezig met de duizenden kilometers lange transmissielijn.
De bulldozertactiek rond Belo Monte belooft weinig goeds voor de rest van het Amazonegebied. De Braziliaanse regering wil nog tientallen stuwdammen bouwen in 's werelds grootste regenwoud. Het volgende mikpunt is de Tapajós, een andere maagdelijke indianenrivier.
Opperhoofd Raoni
-------------------------------------------------------------------------------------
Het gaat hard met de bouw van de omstreden Belo Montedam. Komende maand moet het stuwmeer vollopen in het Amazonewoud. Later dit jaar begint de eerste turbine te draaien van 's werelds op twee na grootste waterkrachtcentrale.
Ik nam er in 2011 een kijkje bij de start van de bouw. Indianen verzetten zich toen hevig tegen het miljardenproject in hun heilige Xingurivier.
Het beroemde opperhoofd Raoni reisde de wereld rond voor steun. Vips als Sting, Arnold Schwarzenegger en Jacques Chirac sloten zich aan bij zijn strijd. "De Braziliaanse president zal me moeten vermoorden om Belo Monte te bouwen", dreigde de getooide ereburger van Parijs.
Raoni is met 85 lentes de jongste niet meer. Andere stamhoofden lieten hun bezwaren afkopen met speedboten en Hilux-jeeps. Ook het merendeel van de achtduizend gemengde families die moeten wijken voor Belo Monte, heeft inmiddels een deal gesloten met de dambouwers.
Het verzet komt nu vooral van het lokale openbaar ministerie. Dat heeft 22 aanklachten lopen tegen Belo Monte omdat het staatsgecontroleerde bouwconsortium voorwaarden voor de vergunning aan zijn laars lapt.
Zo komt er van de geëiste bescherming van omliggende indianenreservaten bar weinig terecht. Gelukszoekers uit Altamira - het wetteloze stadje bij Belo Monte waar tienduizenden ingenieurs, bouwvakkers en prostituees zijn neergestreken - maken daar ongehinderd hout buit.
Maar afbraak van de vergevorderde dam is natuurlijk geen optie meer. Het met droogte kampende zuiden van Brazilië zit te springen om stroom uit het natte noorden. Een Chinees bedrijf is al bezig met de duizenden kilometers lange transmissielijn.
De bulldozertactiek rond Belo Monte belooft weinig goeds voor de rest van het Amazonegebied. De Braziliaanse regering wil nog tientallen stuwdammen bouwen in 's werelds grootste regenwoud. Het volgende mikpunt is de Tapajós, een andere maagdelijke indianenrivier.
Opperhoofd Raoni
donderdag, september 12, 2013
Noodkreet Braziliaanse jager-verzamelaars
Uit De Telegraaf van vandaag.
---------------------------------------------------------------------
Het Braziliaanse leger is met tanks, helikopters en zevenhonderd militairen uitgerukt naar het reservaat van de bedreigde Awá-Guajá-indianen, één van de laatste nomadenvolkeren van het Braziliaanse Amazonewoud.
Afgelopen week meldde milieuautoriteit Ibama dat met hulp van het leger zeventien illegale houtzagerijen zijn gesloten bij het Gurupi-reservaat, dat even groot is als de provincie Utrecht. Maar binnen het indianengebied worden de vierhonderd overgebleven Awá-Guajá nog steeds opgejaagd door houthakkers en pistoleros.
"We worden omsingeld", zo stuurt stamlid Pire'i Ma'a Awá via lokale indianenbeschermers een noodkreet naar deze krant. "We willen dat de troepen alle indringers verwijderen. Het duurt veel te lang."
De Awá-Guajá, ook wel bekend als 'de onzichtbare indianen', zijn jager-verzamelaars die zich eeuwenlang verstopt hielden in de tropische oerwouden van de noordoostelijke deelstaat Maranhão.
.jpg)
In de jaren tachtig werd hun isolement ruw verstoord door de ontdekking van 's werelds grootste ijzerertsvoorraden bij Carajás, dat 350 kilometer verderop ligt. Dankzij leningen van de EU en de Wereldbank legde de Braziliaanse regering een negenhonderd kilometer lange spoorlijn aan van de mijnen naar de haven van São Luis, waar het ijzererts naar Rotterdam en China wordt verscheept.
Sindsdien denderen kilometerslange treinen van de Braziliaanse mijnbouwreus Vale dwars door het indianengebied. Toch heeft ongeveer een kwart van de stamleden nog nooit contact met blanken gehad.
In 1993 kregen de Awá-Guajá - inmiddels gedecimeerd door griepbesmettingen, malaria en moordpartijen - het reservaat toegewezen. Desondanks bouwden houthakkers en boeren daarna nog drie nederzettingen in het indianengebied, dat door hun toedoen inmiddels voor 30% ontbost is.
“De vrachtwagens nemen alle bomen mee. Ze maken een hoop lawaai en verjagen de wilde zwijnen. Er is geen wild meer om op te jagen en mijn kinderen hebben honger”, aldus de wanhopige Pire'i Ma'a Awá.
Een Braziliaanse rechter vonniste vorig jaar maart dat de illegale kolonisten binnen twaalf maanden het reservaat moeten verlaten. Een halfjaar na het verstrijken van de deadline is dit nog niet gebeurd. Met pijl en boog bewapende Awá-Guajá dreigen het vonnis zelf af te dwingen als het leger niet snel ingrijpt.
"In december begint het regenseizoen, voor die tijd moet de evacuatie zijn afgerond", zegt Sarah Shenker van Survival International, een mensenrechtenorganisatie die met steun van Hollywood-sterren als Colin Firth en Gillian Anderson campagne voert voor 'de meest bedreigde stam ter wereld'.
.jpeg)
Fotocredits: Survival International
---------------------------------------------------------------------
Het Braziliaanse leger is met tanks, helikopters en zevenhonderd militairen uitgerukt naar het reservaat van de bedreigde Awá-Guajá-indianen, één van de laatste nomadenvolkeren van het Braziliaanse Amazonewoud.
Afgelopen week meldde milieuautoriteit Ibama dat met hulp van het leger zeventien illegale houtzagerijen zijn gesloten bij het Gurupi-reservaat, dat even groot is als de provincie Utrecht. Maar binnen het indianengebied worden de vierhonderd overgebleven Awá-Guajá nog steeds opgejaagd door houthakkers en pistoleros.
"We worden omsingeld", zo stuurt stamlid Pire'i Ma'a Awá via lokale indianenbeschermers een noodkreet naar deze krant. "We willen dat de troepen alle indringers verwijderen. Het duurt veel te lang."
De Awá-Guajá, ook wel bekend als 'de onzichtbare indianen', zijn jager-verzamelaars die zich eeuwenlang verstopt hielden in de tropische oerwouden van de noordoostelijke deelstaat Maranhão.
.jpg)
In de jaren tachtig werd hun isolement ruw verstoord door de ontdekking van 's werelds grootste ijzerertsvoorraden bij Carajás, dat 350 kilometer verderop ligt. Dankzij leningen van de EU en de Wereldbank legde de Braziliaanse regering een negenhonderd kilometer lange spoorlijn aan van de mijnen naar de haven van São Luis, waar het ijzererts naar Rotterdam en China wordt verscheept.
Sindsdien denderen kilometerslange treinen van de Braziliaanse mijnbouwreus Vale dwars door het indianengebied. Toch heeft ongeveer een kwart van de stamleden nog nooit contact met blanken gehad.
In 1993 kregen de Awá-Guajá - inmiddels gedecimeerd door griepbesmettingen, malaria en moordpartijen - het reservaat toegewezen. Desondanks bouwden houthakkers en boeren daarna nog drie nederzettingen in het indianengebied, dat door hun toedoen inmiddels voor 30% ontbost is.
“De vrachtwagens nemen alle bomen mee. Ze maken een hoop lawaai en verjagen de wilde zwijnen. Er is geen wild meer om op te jagen en mijn kinderen hebben honger”, aldus de wanhopige Pire'i Ma'a Awá.
Een Braziliaanse rechter vonniste vorig jaar maart dat de illegale kolonisten binnen twaalf maanden het reservaat moeten verlaten. Een halfjaar na het verstrijken van de deadline is dit nog niet gebeurd. Met pijl en boog bewapende Awá-Guajá dreigen het vonnis zelf af te dwingen als het leger niet snel ingrijpt.
"In december begint het regenseizoen, voor die tijd moet de evacuatie zijn afgerond", zegt Sarah Shenker van Survival International, een mensenrechtenorganisatie die met steun van Hollywood-sterren als Colin Firth en Gillian Anderson campagne voert voor 'de meest bedreigde stam ter wereld'.
.jpeg)
Fotocredits: Survival International
zaterdag, augustus 22, 2009
De Vikingen onder de indianen
Uit de krant van vandaag.
------------------------------------------------------------------------------------
“Vroeger groeiden hier eiken en kaneelbomen.” Opperhoofd Vitor Manilau kijkt bitter. Rond zijn dorp in de groene heuvels in het zuiden van Chili echoot het geronk van motorzagen. “Wat doen Zwitserse houtkappers op ons land?”
Twee carabinieri houden de getergde Mapuche-indiaan van een afstandje in de gaten. Hij pakt een hockeystick van de grond. “We zullen niet rusten tot de ‘huincas’ (blanken, red.) zijn opgehoepeld. Het is oorlog.”
De Mapuches zijn één van de taaiste indianenvolkeren van Zuid-Amerika. Aan weerszijden van de Andes leven er nog zo’n miljoen. De Spaanse veroveraars en later het Chileense en Argentijnse leger beten zich op hen stuk. Hun verzet richt zich nu tegen buitenlandse houtbedrijven die opereren in de bossen van Araucania, het uitgestrekte Mapuche-gebied rond de Chileense stad Temuco.
De indianen steken bosplantages in brand, bekogelen interregionale bussen en plegen aanslagen op onwillige autoriteiten. Justitie gebruikt een antiterreurwet uit de tijd van dictator Pinochet om de amokmakers lang achter de tralies te krijgen. Het conflict is de laatste tijd opgelaaid, helemaal sinds vorige week een indiaan werd doodgeschoten door een politieagent.
Vitor Manilau
“Ze zijn klein van stuk, maar je kunt hen beter niet beledigen”, vertelt de Chileense onderzoeksjournalist en Mapuche-kenner Jorge Molina Sanhueza. “Ze zijn trots, oersterk en voor niemand bang. Het zijn de Vikingen onder de indianen.”
Mapuche-leiders vergelijken zich liever met Basken en Palestijnen: volkeren zonder eigen land. De Chileense regering heeft de laatste jaren al flink wat land voor hen teruggekocht. Maar de indianen willen meer en ze eisen zelfbestuur over het gebied.
“We horen niet bij Chili”, zegt Manilau terwijl hij achteloos een vlieg uit zijn nek plukt. “We hebben niks met kapitalisme.”
Een vrachtwagen met boomstammen rijdt onder escort zijn dorp langs. Na drie kwartier breekt een eerste, schamper lachje door op zijn gezicht. “Ze betalen niet eens tol. Ze roven ons gewoon leeg. Maar geloof me. Over tien jaar groeien hier weer gewoon eiken en kaneelbomen.”
Een Europese diplomaat die het conflict goed kent, ziet geen oplossing. “Het is meer dan een landkwestie. Mapuches weigeren zich in te laten met het moderne Chili. Westerse denkramen als ‘centraal gezag’ en ‘landtitels’ erkennen ze niet. Dat maakt het erg lastig voor de Chileense regering. Je kunt het vergelijken met de Roma, een groep waar we ons in Europa ook geen raad mee weten.”
------------------------------------------------------------------------------------
“Vroeger groeiden hier eiken en kaneelbomen.” Opperhoofd Vitor Manilau kijkt bitter. Rond zijn dorp in de groene heuvels in het zuiden van Chili echoot het geronk van motorzagen. “Wat doen Zwitserse houtkappers op ons land?”
Twee carabinieri houden de getergde Mapuche-indiaan van een afstandje in de gaten. Hij pakt een hockeystick van de grond. “We zullen niet rusten tot de ‘huincas’ (blanken, red.) zijn opgehoepeld. Het is oorlog.”
De Mapuches zijn één van de taaiste indianenvolkeren van Zuid-Amerika. Aan weerszijden van de Andes leven er nog zo’n miljoen. De Spaanse veroveraars en later het Chileense en Argentijnse leger beten zich op hen stuk. Hun verzet richt zich nu tegen buitenlandse houtbedrijven die opereren in de bossen van Araucania, het uitgestrekte Mapuche-gebied rond de Chileense stad Temuco.
De indianen steken bosplantages in brand, bekogelen interregionale bussen en plegen aanslagen op onwillige autoriteiten. Justitie gebruikt een antiterreurwet uit de tijd van dictator Pinochet om de amokmakers lang achter de tralies te krijgen. Het conflict is de laatste tijd opgelaaid, helemaal sinds vorige week een indiaan werd doodgeschoten door een politieagent.
Vitor Manilau
“Ze zijn klein van stuk, maar je kunt hen beter niet beledigen”, vertelt de Chileense onderzoeksjournalist en Mapuche-kenner Jorge Molina Sanhueza. “Ze zijn trots, oersterk en voor niemand bang. Het zijn de Vikingen onder de indianen.”
Mapuche-leiders vergelijken zich liever met Basken en Palestijnen: volkeren zonder eigen land. De Chileense regering heeft de laatste jaren al flink wat land voor hen teruggekocht. Maar de indianen willen meer en ze eisen zelfbestuur over het gebied.
“We horen niet bij Chili”, zegt Manilau terwijl hij achteloos een vlieg uit zijn nek plukt. “We hebben niks met kapitalisme.”
Een vrachtwagen met boomstammen rijdt onder escort zijn dorp langs. Na drie kwartier breekt een eerste, schamper lachje door op zijn gezicht. “Ze betalen niet eens tol. Ze roven ons gewoon leeg. Maar geloof me. Over tien jaar groeien hier weer gewoon eiken en kaneelbomen.”
Een Europese diplomaat die het conflict goed kent, ziet geen oplossing. “Het is meer dan een landkwestie. Mapuches weigeren zich in te laten met het moderne Chili. Westerse denkramen als ‘centraal gezag’ en ‘landtitels’ erkennen ze niet. Dat maakt het erg lastig voor de Chileense regering. Je kunt het vergelijken met de Roma, een groep waar we ons in Europa ook geen raad mee weten.”
dinsdag, november 11, 2008
Laatste der Mohikanen
Uit de krant van vandaag.
----------------------------------------------------------------------------------
Twee indianen van de bijna uitgestorven Piripkura-stam zijn inzet van een kat en muisspel tussen indianenbeschermers en illegale houthakkers aan de zuidrand van het Amazonewoud.
De geïsoleerd levende mannen, genaamd Tamandua en Tititi, zwerven tussen twee rivieren in één van de snelst ontbossende gemeenten van Brazilië, Colniza, in het noorden van de deelstaat Mato Grosso.
Omdat het opgejaagde duo “in groot gevaar is”, zocht Leonardo Lênin van het overheidsorgaan voor indianenzaken Funai hen onlangs op met twee tolken van een verwant volk.
“Ze zijn als de dood voor het kabaal van de boskranen. De houthakkers hebben de routes naar hun voedselvindplaatsen afgesneden. Toch blijven ze liever in het bos leven. We kunnen hen niet dwingen mee te komen.”
Een rechter heeft hun leefgebied, bijna zo groot als Drenthe, tot verboden terrein verklaard. Er wordt een helikopteroperatie voorbereid om alle indringers te verwijderen.
Intussen zouden houthakkers de sporen van het duo proberen uit te wissen om te voorkomen dat het gebied een indianenreservaat wordt. “Het is een race tegen de klok”, vertelt Lênin telefonisch.
Bij het eerste contact met de Piripkura in de jaren tachtig, waren ze nog met 15 à 20. “Dit zijn vermoedelijk de laatste overlevenden van de stam”, zegt de Braziliaanse antropologe Inês Hargreaves.
De Piripkura (‘vlinders’) staan bij andere volkeren bekend om hun beweeglijkheid, kleine gestalte en grote penis. “Ze spreken Tupi-Kawahib en vormen een oertak van de Tupi’s. Dat zijn de trotse krijgers die na de komst van de Portugezen landinwaarts zijn gevlucht en nu worden uitgeroeid in Mato Grosso”, aldus een verontruste Hargreaves.
Funai heeft momenteel 66 meldingen van geïsoleerde indianenstammen in Brazilië, van wie er negen leven in Mato Grosso.
Onder niet-indianen in de landbouwprovincie kan de geplande operatie op weinig bijval rekenen. Het heersende idee is dat indianenreservaten economische ontwikkeling in de weg zitten.
Een grootgrondbezitter in Colniza klaagt in de Braziliaanse pers: “Indianenbeschermers vinden dat de soort moet worden bewaard. Maar hoe gaan die twee mannen dan kinderen krijgen?” Een derde overlevende Piripkura, Rita, is getrouwd met een man van een andere stam, omdat ze nabije familie is van Tamandua en Tititi.
Tamandua en Tititi bij het laatste contact. (Credits: Funai)
----------------------------------------------------------------------------------
Twee indianen van de bijna uitgestorven Piripkura-stam zijn inzet van een kat en muisspel tussen indianenbeschermers en illegale houthakkers aan de zuidrand van het Amazonewoud.
De geïsoleerd levende mannen, genaamd Tamandua en Tititi, zwerven tussen twee rivieren in één van de snelst ontbossende gemeenten van Brazilië, Colniza, in het noorden van de deelstaat Mato Grosso.
Omdat het opgejaagde duo “in groot gevaar is”, zocht Leonardo Lênin van het overheidsorgaan voor indianenzaken Funai hen onlangs op met twee tolken van een verwant volk.
“Ze zijn als de dood voor het kabaal van de boskranen. De houthakkers hebben de routes naar hun voedselvindplaatsen afgesneden. Toch blijven ze liever in het bos leven. We kunnen hen niet dwingen mee te komen.”
Een rechter heeft hun leefgebied, bijna zo groot als Drenthe, tot verboden terrein verklaard. Er wordt een helikopteroperatie voorbereid om alle indringers te verwijderen.
Intussen zouden houthakkers de sporen van het duo proberen uit te wissen om te voorkomen dat het gebied een indianenreservaat wordt. “Het is een race tegen de klok”, vertelt Lênin telefonisch.
Bij het eerste contact met de Piripkura in de jaren tachtig, waren ze nog met 15 à 20. “Dit zijn vermoedelijk de laatste overlevenden van de stam”, zegt de Braziliaanse antropologe Inês Hargreaves.
De Piripkura (‘vlinders’) staan bij andere volkeren bekend om hun beweeglijkheid, kleine gestalte en grote penis. “Ze spreken Tupi-Kawahib en vormen een oertak van de Tupi’s. Dat zijn de trotse krijgers die na de komst van de Portugezen landinwaarts zijn gevlucht en nu worden uitgeroeid in Mato Grosso”, aldus een verontruste Hargreaves.
Funai heeft momenteel 66 meldingen van geïsoleerde indianenstammen in Brazilië, van wie er negen leven in Mato Grosso.
Onder niet-indianen in de landbouwprovincie kan de geplande operatie op weinig bijval rekenen. Het heersende idee is dat indianenreservaten economische ontwikkeling in de weg zitten.
Een grootgrondbezitter in Colniza klaagt in de Braziliaanse pers: “Indianenbeschermers vinden dat de soort moet worden bewaard. Maar hoe gaan die twee mannen dan kinderen krijgen?” Een derde overlevende Piripkura, Rita, is getrouwd met een man van een andere stam, omdat ze nabije familie is van Tamandua en Tititi.
Tamandua en Tititi bij het laatste contact. (Credits: Funai)
woensdag, augustus 27, 2008
Indianen vs niet-indianen
Uit de krant van vandaag en net begonnen in de rechtszaal.
------------------------------------------------------------------------------------
------------------------------------------------------------------------------------
Braziliaanse indianen houden vandaag hun hart vast. Het Hooggerechtshof doet uitspraak in een landconflict dat bepalend is voor de toekomst van hun reservaten.
Inzet is het reservaat Raposa Serra do Sol bij de grens met Venezuela en Guyana, waar 19.000 indianen leven op een schitterende lap natuur van 1,7 miljoen hectare. Sinds 2005 is het gebied afgebakend, ofwel, in principe verboden voor niet-indianen.
Maar een handvol grote rijstboeren in een hoek van het reservaat blijft stug zitten en laat zich niet uitkopen door de overheid. Toen de politie hen in april kwam uitzetten, ontstond een veldslag en legde het hof de ontruiming stil.
Belangrijk als de grootgrondbezitters zijn voor de economie van de arme deelstaat Roraima, die voor bijna de helft uit reservaat bestaat, wordt hun verzet in eigen regio gesteund. Ook door sommige indianen die werken op hun plantages. Bovendien betoogt het Braziliaanse leger dat het riskant is om het van goud en diamanten bulkende grensgebied exclusief aan de indianen over te laten.
De voorzitter van het hof, Gilmar Mendes, liet al doorschemeren dat hij ruimte in de wet ziet voor een ‘eilandmodel’ dat delen van Raposa Serra do Sol toegankelijk houdt voor niet-indianen. In dat geval dreigt ook de status van andere reservaten te worden uitgehold.
“Daarmee zou het hof de grondwet verscheuren”, aldus Dionito José de Sousa van de Indianenraad van Roraima. Terwijl de Macuxi-indiaan invasies van de blanke landerijen niet uitsluit, zweren enkele boeren “zelfs dood” niet te zullen vertrekken. Uit vrees voor rellen zijn driehonderd politieagenten neergestreken in het reservaat.
De Braziliaanse regering is tegen versnippering van het reservaat. Maar om het bezorgde leger tegemoet te komen, staat president Lula sinds kort wel permanente militaire bases toe in indianengebieden bij de grens. Hetgeen volgens indianenclubs ook tegen de grondwet indruist.
woensdag, juli 30, 2008
Strandindianen: 'Wij gaan hier niet weg'
Uit de krant van een paar dagen terug.
------------------------------------------------------------------------------
“Toen we hier een huis kochten, wisten we niets van een indianenbegraafplaats”, vertelt de Nederlandse ondernemer Ton van Hoorn verbaasd. “Maar ik mij niet zoveel zorgen. In deze wijk wonen veel invloedrijke personen die dit zeker zullen stoppen.”
Een dure strandwijk in Niterói, een satellietstad van Rio de Janeiro, is in rep en roer door een vijftigtal indianen dat kamp heeft gemaakt aan een populair strand. De guaraní, overgekomen uit een naar eigen zeggen overbevolkt reservaat, menen recht te hebben op het paradijselijke plekje, waar ze leven van visvangst en de verkoop van snuisterijen.
“In die duin liggen onze voorvaderen begraven. Kijk maar,” zegt het jonge opperhoofd Darci Tupã (29) terwijl hij wat brokjes bot uit een kommetje pakt.
Archeologen bevestigen de aanwezigheid van ‘sambaquis’, indianenbegraafplaatsen, op de geclaimde 180 hectare. Toch wordt de stam steeds dringender gemaand de aftocht te blazen.
Hun ‘sloppenwijk’ zou de waarde van de omliggende villa’s doen dalen, ze zouden badgasten afschrikken met naakt zwemmen en ze bezetten ook nog eens een natuurgebied.
Na enkele dreigementen staken onbekenden het dorp vorige week op klaarlichte dag in brand toen de mannen even weg waren. “We zetten nu twee keer zoveel hutten neer. Ze krijgen ons niet weg. Er is versterking op komst”, zegt Tupã in strijdvaardig staccato.
Buiten houdt een krijger met pijl en boog de wacht. Het is nu oorlog.
Opperhoofd Darci Tupã
Twee uur na de brand stond bosbeheer al klaar met een bus om de indianen af te voeren, wat ze weigerden.
“Bosbeheer stelt nu cynisch dat dit natuurgebied is, terwijl het de omgeving laat volbouwen. Er staat zelfs al een hotel op een sambaquí. De indianen zijn gekomen om verdere afbraak van hun erfgoed te stoppen. En het milieu is bij hen in betere handen”, zegt José de Azevedo, voorzitter van de ngo CCOB.
“Of ze integreren in de blanke cultuur of ze behouden hun tradities in een reservaat, maar niet hier op openbaar terrein”, kaatst de bewonersvereniging.
Intussen lijken de indianen weinig haast te hebben met de wederopbouw. Er wordt wat rondgehangen bij een tent, een meisje rookt een Marlboro in een hangmat en Tupã kijkt op een meegebrachte laptop naar de laatste berichten over de affaire.
------------------------------------------------------------------------------
“Toen we hier een huis kochten, wisten we niets van een indianenbegraafplaats”, vertelt de Nederlandse ondernemer Ton van Hoorn verbaasd. “Maar ik mij niet zoveel zorgen. In deze wijk wonen veel invloedrijke personen die dit zeker zullen stoppen.”
Een dure strandwijk in Niterói, een satellietstad van Rio de Janeiro, is in rep en roer door een vijftigtal indianen dat kamp heeft gemaakt aan een populair strand. De guaraní, overgekomen uit een naar eigen zeggen overbevolkt reservaat, menen recht te hebben op het paradijselijke plekje, waar ze leven van visvangst en de verkoop van snuisterijen.
“In die duin liggen onze voorvaderen begraven. Kijk maar,” zegt het jonge opperhoofd Darci Tupã (29) terwijl hij wat brokjes bot uit een kommetje pakt.
Archeologen bevestigen de aanwezigheid van ‘sambaquis’, indianenbegraafplaatsen, op de geclaimde 180 hectare. Toch wordt de stam steeds dringender gemaand de aftocht te blazen.
Hun ‘sloppenwijk’ zou de waarde van de omliggende villa’s doen dalen, ze zouden badgasten afschrikken met naakt zwemmen en ze bezetten ook nog eens een natuurgebied.
Na enkele dreigementen staken onbekenden het dorp vorige week op klaarlichte dag in brand toen de mannen even weg waren. “We zetten nu twee keer zoveel hutten neer. Ze krijgen ons niet weg. Er is versterking op komst”, zegt Tupã in strijdvaardig staccato.
Buiten houdt een krijger met pijl en boog de wacht. Het is nu oorlog.
Opperhoofd Darci TupãTwee uur na de brand stond bosbeheer al klaar met een bus om de indianen af te voeren, wat ze weigerden.
“Bosbeheer stelt nu cynisch dat dit natuurgebied is, terwijl het de omgeving laat volbouwen. Er staat zelfs al een hotel op een sambaquí. De indianen zijn gekomen om verdere afbraak van hun erfgoed te stoppen. En het milieu is bij hen in betere handen”, zegt José de Azevedo, voorzitter van de ngo CCOB.
“Of ze integreren in de blanke cultuur of ze behouden hun tradities in een reservaat, maar niet hier op openbaar terrein”, kaatst de bewonersvereniging.
Intussen lijken de indianen weinig haast te hebben met de wederopbouw. Er wordt wat rondgehangen bij een tent, een meisje rookt een Marlboro in een hangmat en Tupã kijkt op een meegebrachte laptop naar de laatste berichten over de affaire.
donderdag, mei 01, 2008
Ophef over babymoorden onder indianen
Stukje uit Elsevier.
---------------------------------------------------------------------------------
Brazilië tobt over de kindermoorden onder indianen. De cultuur van indianen moet worden gerespecteerd, maar ook als stammen hun ongewenste baby’s levend begraven? Ja, vindt de overheid, onder groeiend protest.
Dat Mayutá (1) nog leeft, is een klein mirakel. De kleine Kamaiurá-indiaan werd geboren in een tweeling en zou daarmee boze geesten aantrekken volgens zijn stam. Maar vlak nadat zijn grootouders zijn tweelingbroertje levend hadden begraven, trotseerde zijn vader de gemeenschap door hem van een gewisse dood te redden.
Jaarlijks worden naar schatting honderd indianenbaby's in Brazilië vermoord. Niet alleen tweelingen worden verstoten door sommige stammen, ook pasgeborenen met een handicap of een alleenstaande moeder zijn vaak de klos. Een rare vlek op de huid of twee aan elkaar gegroeide vingers kunnen al aanleiding zijn voor een doodvonnis van de medicijnman.
“Onacceptabel”, zegt Edson Suzuki, directeur van een protestantse ngo (Atini) die tegen infanticide strijdt. “Niet vanwege ons geloof, maar omdat het onmenselijk is.”
Volgens het overheidsorgaan voor indianenzaken (Funai) hebben protesterende zendelingen een dubbele agenda en brengen ze met hun inmenging in reservaten hele stammen in gevaar. Voorts wijzen antropologen erop dat de moraal van indianen niet los mag worden gezien van het harde leven in de jungle. Anders gezegd: het is vaak ondoenlijk om een zorgenkindje mee te zeulen door het bos.
“Een genocidale vorm van cultuurrelativisme”, zo stelt parlementslid Henrique Afonso ferm. “Brazilië veroordeelt vrouwenbesnijdenis in Afrika, maar schendingen van mensenrechten in de eigen indianendorpen laat het toe.”
Hij wil het niet ingrijpen bij dreigende kindermoord strafbaar stellen voor niet-indianen. Een polemisch wetsvoorstel dat nog een lange weg te gaan heeft in het parlement.
---------------------------------------------------------------------------------
Brazilië tobt over de kindermoorden onder indianen. De cultuur van indianen moet worden gerespecteerd, maar ook als stammen hun ongewenste baby’s levend begraven? Ja, vindt de overheid, onder groeiend protest.
Dat Mayutá (1) nog leeft, is een klein mirakel. De kleine Kamaiurá-indiaan werd geboren in een tweeling en zou daarmee boze geesten aantrekken volgens zijn stam. Maar vlak nadat zijn grootouders zijn tweelingbroertje levend hadden begraven, trotseerde zijn vader de gemeenschap door hem van een gewisse dood te redden.
Jaarlijks worden naar schatting honderd indianenbaby's in Brazilië vermoord. Niet alleen tweelingen worden verstoten door sommige stammen, ook pasgeborenen met een handicap of een alleenstaande moeder zijn vaak de klos. Een rare vlek op de huid of twee aan elkaar gegroeide vingers kunnen al aanleiding zijn voor een doodvonnis van de medicijnman.
“Onacceptabel”, zegt Edson Suzuki, directeur van een protestantse ngo (Atini) die tegen infanticide strijdt. “Niet vanwege ons geloof, maar omdat het onmenselijk is.”
Volgens het overheidsorgaan voor indianenzaken (Funai) hebben protesterende zendelingen een dubbele agenda en brengen ze met hun inmenging in reservaten hele stammen in gevaar. Voorts wijzen antropologen erop dat de moraal van indianen niet los mag worden gezien van het harde leven in de jungle. Anders gezegd: het is vaak ondoenlijk om een zorgenkindje mee te zeulen door het bos.
“Een genocidale vorm van cultuurrelativisme”, zo stelt parlementslid Henrique Afonso ferm. “Brazilië veroordeelt vrouwenbesnijdenis in Afrika, maar schendingen van mensenrechten in de eigen indianendorpen laat het toe.”
Hij wil het niet ingrijpen bij dreigende kindermoord strafbaar stellen voor niet-indianen. Een polemisch wetsvoorstel dat nog een lange weg te gaan heeft in het parlement.
donderdag, juni 14, 2007
Indianen googlen op leven en dood
Stukje in Wakker Nederland van vandaag over bedreigde indianen die de hulp van Google Earth inroepen. Op de foto de Suruí (vage peniskoker heeft die man!)
----------------------------------------------------------------------------------
Indianen hebben de mogelijkheden van het alziende oog van Google Earth ontdekt. De Braziliaanse Suruí-stam gaat in zee met het Amerikaanse bedrijf om criminele houthakkers en mijnwerkers in het eigen reservaat te kunnen bespioneren.
Opperhoofd Almir Suruí reisde uit de diepten van het Amazonewoud naar Silicon Valley om Google te vragen zijn gebied via hoogwaardige satellietbeelden scherper in beeld te brengen. Google reageert gewillig en hoopt dat meer stammen volgen om zichzelf en het regenwoud te beschermen.
De Suruí leerden met hulp van de ngo Amazon Conservation Team al hoe ze de coördinaten van ontboste en vervuilde plekken in hun reservaat kunnen vastleggen op handzame GPS-apparaatjes.
Ook aan laptops ontbreekt het niet. Het idee is dat indringers met beelden van hogere resolutie eerder tegen de lamp lopen.
Volgens de universitair geschoolde Almir zijn de laatste vijf jaar elf stamhoofden vermoord in het gebied en dreigt hij zelf de volgende te worden.
De Braziliaanse grondwet reserveert 11 % van het land voor circa 700.000 overgebleven indianen, maar meer dan 60 % van dit gebied wordt op leven en dood betwist door grootgrondbezitters en allerhande illegale gelukszoekers.
----------------------------------------------------------------------------------
Ter aanvulling een meer uitgebreide reactie van Google die ik net binnen krijg.
“We have offered to assist Chief Almir in the creation of Google Earth layers that tell the story of the Surui's struggle to preserve their land and culture.
We have also offered to incorporate higher resolution imagery of the region if it is available from our third party imagery data providers. If you look at the Surui land today in Google Earth, you'll see their "island" of healthy green rain forest is surrounded almost completely by clear-cut, barren land.
The stark contrast at their boundary is dramatic, and conveys vividly what is at stake.”
Abonneren op:
Posts (Atom)
