vrijdag, december 02, 2016

De vrouw die de Brazilianen vleugels wil geven

Uit Elsevier Juist.
------------------------------------------------------------------------------------
De nieuwe voorzitter van het Braziliaanse hof, Cármen Lúcia Antunes Rocha (62), wekt hoge verwachtingen. De sober levende 'opperrechter van het volk' wil rechters uit hun ivoren torens halen.

De beëdiging van de magere magistraat - Lúcia verklapte in een interview dat ze maar veertig kilo weegt - was groot nieuws in Brazilië. Ze brak het protocol door de aanwezige president Michel Temer in eerste instantie te negeren. "Ik richt me tot uwe excellentie de Braziliaanse burger. De hoogste autoriteit over ons ambtenaren," zo begon ze haar rede in het pompeuze hoofdstedelijke justitiepaleis.

Opmerkelijke taal in een land waar rechters al eeuwen in ivoren torens leven. Dat begon in de koloniale tijd. Portugal had een tekort aan rechters in zijn woeste overzeese gebiedsdeel. Het lokte togadragers uit Europa via vorstelijke levenslange privileges naar Zuid-Amerika.

Daaraan is weinig veranderd sinds de Braziliaanse onafhankelijkheid in 1822. Een bekend voorbeeld is de riante huurvergoeding die alle rechters krijgen. Het bedrag van 1200 euro - vijf keer het Braziliaanse minimumloon - wordt gewoon gestort, ook als een rechter in de plaats waar hij werkt een eigen huis heeft.

Het rechterlijke apparaat slokt door hoge personeelskosten jaarlijks 1,8% op van het Braziliaanse bnp. Ter vergelijking: in Portugal en Duitsland is dat 0,3%.

Volgens collega's zijn de luxe regelingen Lúcia altijd een doorn in het oog geweest. Onlangs hekelde ze het 'optuigen' van rechterlijke lonen met extraatjes. "Privileges horen niet thuis in een republiek."

Zelf valt ze in de rijke ambtenarenstad op door haar bijna spartaanse levensstijl. Make-up gebruikt ze zo min mogelijk. Een dienstchauffeur weigert ze. Lúcia rijdt liever zelf in haar Opel Astra naar het hof aan het Plein der Drie Machten.

Aan een schoonmaakster of kok heeft ze ook geen behoefte. Eten doet de alleenstaande Braziliaanse sowieso weinig. Gewoonlijk bestaat haar avondmaaltijd uit toastjes en yoghurt, weten bekenden. Haar fragiele postuur roept bij een enkeling vragen op over haar fysieke weerbaarheid. "Ze is zo dunnetjes. Ze eet niks. Zou ze het wel aankunnen?", mijmerde een vrouwelijke senator tijdens de beëdiging.

Na afloop van de ceremonie brak Lúcia nogmaals het protocol. Ze stak een stokje voor de traditionele welkomstcocktail. De kersverse opperrechter zag helemaal geen reden voor een feestje. Uit een peiling blijkt dat ruim 80% van de Brazilianen ontevreden is over het functioneren van de rechterlijke macht.

Toch lobbyde haar voorganger Ricardo Lewandowski voor een collectieve salarisverhoging. De elf leden van het hof, ofwel het Supremo Tribunal Federal (STF), krijgen het hoogste loon van het Braziliaanse ambtenarenapparaat. Lewandowski wilde het plafond ophogen van negen- naar elfduizend euro, wat zou doorwerken in de hele salarispiramide.

"Funest", zei Lúcia in haar eerste interview na de benoeming. Brazilië kampt al met een gapend begrotingstekort door de zwaarste recessie sinds de jaren dertig.

Soberheid kreeg Lúcia van huis uit mee. Ze groeide op in een achtkoppig katholiek gezin in Espinosa, een stadje in de semiwoestijn van de deelstaat Minas Gerais. Vader verdiende de kost met een tankstation tegenover het lokale forum. Veel luxe leverde dat niet op thuis.

Moeder was veeleisend voor de kinderen. Vooral voor de drie dochters. Ze hamerde erop dat ze harder moesten leren dan hun broers. Alleen zo konden ze hogerop komen in het extreme macholand dat Brazilië in de jaren zestig was.

De kleine Carmen werd op haar tiende naar een internaat gestuurd. Ze belandde op zevenhonderd kilometer van het ouderlijk huis, in Belo Horizonte. "Het was zwaar. Ik miste thuis", zo blikte ze later terug. Toch hield ze het acht jaar vol op de school Sacré-Coeur de Jésus. De nonnen wekten haar elke ochtend om klokslag vijf. "Ik heb er wel discipline geleerd."

Lúcia blijft voor haar studie in Belo Horizonte, de hoofdstad van de deelstaat die bijna zo groot is als Frankrijk. Ze doet rechten en een master constitutioneel recht. "Ze was briljant en ijverig", aldus haar scriptiebegeleider aan de federale universiteit van Minas Gerais.

De ambitieuze mineira klimt snel op in het regionale justitieapparaat. Ze werkt als advocaat, aanklager en schopt het tot procureur-generaal. Tegelijkertijd timmert ze wetenschappelijk aan de weg. Ze publiceert zeven boeken en ruim zeventig artikelen. Voor relaties houdt ze weinig tijd over, laat staan voor een gezin. "Ze heeft altijd gezegd dat ze niet zou trouwen", weet een nicht.

De komeetachtige carrière levert Lúcia in 2006 een plek op in het prestigieuze Supremo. Het is oud-president Luiz Inácio 'Lula' da Silva die haar benoemt. Ze is pas de tweede Braziliaanse vrouw die de eer ten beurt valt. En de eerste die het waagt om in een lange broek op het werk te komen in het 125 jaar oude mannenbolwerk.

Het hof krijgt de laatste jaren steeds meer invloed en zichtbaarheid. De debatten van de hoge rechters zijn live te volgen via de televisie. Ze hebben daarbij dikwijls het laatste woord over de grote ethische en sociale kwesties van de Braziliaanse samenleving.

De streng-katholieke Lúcia kan geloof en werk goed scheiden. Ze deinst er niet voor terug om de kerk te bruuskeren. Zo stemt ze vóór stamcelonderzoek en abortus van embryo's met een ernstige hersenafwijking. Ook het organiseren van 'wietmarsen' (ter legalisering van softdrugs) en het geregistreerd partnerschap voor homoseksuelen keurt ze goed.

Ook in de Braziliaanse politiek speelt het hof in toenemende mate een rol. Alle strafklachten tegen volksvertegenwoordigers komen op het bordje van Lúcia cum suis. Dat zijn er nogal wat: ruim de helft van de parlementariërs heeft er één of meer aan de broek hangen. Veel last hebben ze daar meestal niet van. Processen lopen doorgaans vast in de trage, overbelaste molens van het hof.

Toch zorgt de nieuwe opperrechter voor nervositeit in het congres. Lúcia staat bekend om haar harde beslissingen in corruptiezaken die wél worden afgehandeld. Zo was ze in 2013 de motor achter de veroordeling van Natan Donadon, het eerste parlementslid sinds de terugkeer van de democratie (1985) dat rechtstreeks naar de gevangenis ging. "Daarmee brak ze met een traditie van straffeloosheid", zegt Sérgio Moro, een bekende onderzoeksrechter die haar "excellente reputatie" looft.

Zelf is Moro een popster in Brazilië. De magistraat uit de zuidelijke stad Curitiba is de drijvende kracht achter Operatie Wasstraat, een diepgravend onderzoek naar de miljardenzwendel bij staatsoliebedrijf Petrobras. Hij veroordeelde tientallen machtige ondernemers en politici (zonder immuniteit) - een noviteit voor Brazilië. Moro ziet Lúcia als een bondgenoot in zijn strijd tegen klassenjustitie.

Onlangs zette het hof daarbij een belangrijke stap. Veroordeelden met geld voor advocaten kunnen in het complexe Braziliaanse rechtssysteem tót wel vijf keer in beroep. Maar een meerderheid van het hof, onder leiding van Lúcia, vonniste dat straffen voortaan na het eerste beroep kunnen worden uitgevoerd.

De landelijke advocatenbond was woedend. Lúcia wuift de kritiek weg. "Het kan niet zo zijn dat een veroordeelde moordenaar twintig, dertig jaar lang zijn straf ontloopt. Dat zorgt ervoor dat mensen het recht in eigen hand nemen. Zeker bij ons in het binnenland," zo wees ze op haar wortels in de ruige semiwoestijn van Minas Gerais.

Het aantreden van Lúcia heeft ook gevolgen voor de 1500 medewerkers van het hof. Ze eist een hoger werktempo, want er liggen honderdduizenden dossiers op de plank. Zelf handelde ze onlangs vijftig zaken af in één zitting. Het gemiddelde van voorganger Lewandowski was vijf. "Trage justitie is falende justitie", aldus Lúcia.

Ze wordt de '24-uursrechter' genoemd. Een liefdesleven heeft de grijze zestiger inmiddels helemaal uit het hoofd gezet. De schaarse relaties die ze afgelopen decennia wél had, "eindigden zoals ze moesten eindigen. De passie voor mijn leven was groter dan de passie voor een man," onthulde ze in de Folha de São Paulo.

Eenzaam zegt ze zich niet te voelen, dankzij vrienden en familie. Zo belt ze iedere ochtend om zeven uur met haar 98-jarige vader. De weduwnaar, die nog steeds zijn benzinepomp in Espinosa runt, is haar grootste fan.

Haar kinderloosheid voelt evenmin als een gemis. "Je hebt grote moeders die iedereen onder de vleugels weten te houden. Ik wil niemand onder mijn vleugels. Ik wil mensen vleugels geven."

De kerntaak van het hof is het bewaken van de Braziliaanse grondwet. De uit 1988 stammende constitutie geldt als zeer vooruitstrevend. Op papier leven de ruim tweehonderd miljoen Brazilianen in een verzorgingsstaat van het niveau Nederland of Zweden.

Maar bijna dertig jaar later is de grondwet meer droom dan werkelijkheid, erkent Lúcia. De grote Braziliaanse uitdaging van de komende decennia wordt het uitvoeren ervan. "We zijn daarmee al een generatie bezig. Daarom is er zo veel onvrede", zo verklaart ze de massale protesten van de laatste jaren.

Gelijkheid is het meest voorkomende begrip in de grondwet, juist doordat ongelijkheid in haar ogen het grootste Braziliaanse probleem is. Toch vindt ze dat het land al een grote sprong heeft gemaakt. In de jaren tachtig was het bij voorbeeld ondenkbaar dat een vrouw haar baan zou krijgen. "Dat zouden ze toen gênant hebben gevonden."

Lúcia wil haar tweejarige termijn als voorzitter gebruiken om de vrouwenemancipatie een extra zet te geven. Zo lobbyt ze voor meer speciale rechtbanken tegen huiselijk geweld. Zwangere gedetineerden moeten altijd toestemming krijgen om hun kind buiten de gevangenismuren te baren.

Vanaf 2018 is Lúcia weer een 'gewone' hoge rechter, een baan die in Brazilië voor het leven is. Maar doorgaan tot het graf ziet ze zich niet bij het hof, al wil ze nog tientallen jaren blijven werken. "Dat hoeft geen baan bij de overheid te zijn. Ik kan weer als advocaat aan de slag. Ik ga in elk geval door tot ik 104 ben."
----------------------------------------------------------------------------------
Sterke punten: 1) Leeft voor haar werk. 2) Staat dichter bij burger dan gemiddelde Braziliaanse rechter. 3) Sobere levensstijl. 4) Daadkrachtig en intelligent.

Zwakke punten: 1) Ze is erg mager. Een enkeling twijfelt of ze de zware functie aan kan. 2) Haar vonnissen zijn soms zijn erg uitgesproken. 3) Ze zou volgens critici neutraler moeten zijn als rechter.

dinsdag, oktober 04, 2016

Braziliaanse bruiloften

Column uit De Telegraaf van vandaag.
------------------------------------------------------------------------
Ik ben onderhand een kenner op het gebied van Braziliaanse bruiloften. Dat krijg je bij een langdurige relatie met een jonge lokale dertiger.

De huwelijksfeesten die we samen plat lopen, zijn over het algemeen groter dan in Nederland. Brazilianen zijn een sociaal volkje. De vaagste kennissen lijken te worden opgetrommeld voor de grote dag.

Om eerlijk te zijn sta ik niet bij alle uitnodigingen te juichen. Menig bruiloft in de hoge middenklasse waar mijn vriendin toe behoort, gaat gepaard met wel erg veel pracht en praal.

Om een idee te krijgen: het is precies als het feest in de even geweldige als gitzwarte Argentijnse komedie Relatos Salvajes (2014). Hoe groot de bruidstaart en juwelen van de gasten ook zijn, echt gezellig wil het niet worden.

Een dj draait monotone dancemuziek. Op een scherm komen foto's van het bruidspaar voorbij. Er zitten altijd saaie selfies bij in Parijs, Londen of andere chique bestemmingen. Kijk het gelukkige stel eens bereisd zijn!

Pas een behoorlijk aantal caipirinha's later begint het een beetje leuk te worden. Tenzij je de pech hebt op een evangelische bruiloft te belanden. Deze alcoholvrije feesten vormen een zorgwekkende trend in Brazilië. Het grootste katholieke land ter wereld wordt namelijk steeds protestantser.

Vorig weekend was het wél raak. Het bruidspaar had een compleet landgoed afgehuurd in de bergen buiten São Paulo. Maar niks geen stijf uiterlijk vertoon ditmaal.

De stropdas kon thuis blijven en al rond lunchtijd openden de gasten de aanval op een kruiwagen vol gekoeld ambachtelijk bier. Even later vervingen de eerste vrouwen hun hoge hakken door meegebrachte slippers. Het bleek de aftrap voor een twaalfurige zuip-, vreet- en dansmarathon.

"Wanneer organiseer jij eens een bruiloft?", werd mij intussen knipogend gevraagd. Er zijn voorlopig geen plannen. Maar misschien is het een goed idee om alvast met sparen te beginnen.

zaterdag, augustus 20, 2016

'Brazilië heeft de wereld verbaasd'

Uit de krant van vandaag.
-----------------------------------------------------------------------------
Na de moeizame voorbereiding verlopen de Spelen zelf relatief probleemloos. "De openingsceremonie was een reset voor Brazilië. Je voelt het vertrouwen terugkeren", stelt Vinicius Lummertz van Embratur in een interview met deze krant.

Het hoofd van het Braziliaanse verkeersbureau ziet het niet meer mis gaan voor de sluitingsceremonie van morgen. "Daarvoor zit de stad in een te goede flow", vertelt hij in het Brazilië Huis op Rio's feestelijke Olympische Boulevard. "De stemming klapte om door de geslaagde opening. De wereld was verbaasd. Brazilië was tot dan toe louter negatief in het nieuws."

Zika, oplaaiend geweld in Rio, de mislukte schoonmaak van de stadsbaai, een zware politieke en economische crisis; het gehoopte imago-effect van de Spelen pakte averechts uit voor het gastland. "De aanloop was een hordeloop met steeds hogere horden", verzucht de Harvard-alumnus die op een blauwe maandag bij FC Den Bosch voetbalde.

De Braziliaan vindt dat sommige problemen uit hun verband werden gerukt. "Neem de zikamug, de millenniumbug van de Spelen. Dat beestje komt hier nauwelijks voor in de winter."

Afgelopen twee weken kroop Rio-2016 enkele malen door het oog van de naald. Een afgedwaalde kogel sloeg in op een internationaal perscentrum, op een paar meter van een Australische fotograaf. Tientallen gewapende overvallen op toeristen liepen af zonder doden of zwaargewonden. "Geweld blijft een enorm probleem in Rio. Maar ook dat moet je wel in perspectief zien. Het moordcijfer is afgelopen tien jaar gehalveerd."

Vinicius Lummertz in het Casa Brasil

Mede door het uitblijven van rampen en terreuraanslagen zegt bijna 90% van de olympische toeristen terug te willen komen, aldus een donderdag gepubliceerde enquête. Brazilië kan dat goed gebruiken. Zelfs in het topjaar 2014 ontving het land minder bezoekers (6,4 miljoen) dan Bahrein en Bulgarije. Waarom weet de Zuid-Amerikaanse reus zijn grote natuurlijke en culturele rijkdom niet beter te verkopen?

"Het klopt dat we ons potentieel niet benutten", zo erkent Lummertz dat er werk aan de winkel is. "Brazilië is een zeer gesloten land dat zich pas net begint te openen. Het lag in 1990 nog achter een ijzeren gordijn, slechts 10% van de economie was buitenlandse handel. Nu is dat 20%. Nog steeds weinig."

Hij ziet de organisatie van het WK en de Spelen als stapjes in de gewenste opening van Brazilië. Zo werd onder druk van de mega-evenementen buitenlands kapitaal en kennis binnengehaald om Braziliaanse vliegvelden te moderniseren. Rio verdubbelde het aantal hotelkamers met hulp van internationale ketens.

Ook aan de gebrekkige lokale beheersing van het Engels, een veelgehoorde klacht onder toeristen, wordt gewerkt. "Dit is qua taalonderwijs de derde markt ter wereld. Brazilianen proberen Engels te leren. Er kan door het isolement alleen weinig worden geoefend. Ook daar zijn deze evenementen goed voor," meent Lummertz.

En na de Spelen? "Er komt een regering die sneller wil integreren in de wereld", zo loopt hij vooruit op de waarschijnlijke afzetting van de linkse president Dilma Rousseff. Opvolger Michel Temer, een partijgenoot van Lummertz, heeft een meer liberale kijk op de economie. "Het belangrijkste is dat de economie weer gaat groeien. Hopelijk helpt de opkikker van de Spelen daarbij."

vrijdag, augustus 19, 2016

Column Biro-Biro

Uit De Telegraaf van vandaag.
------------------------------------------------------------------------------
Brazilië krijgt nog een zware dobber aan de beoogde plek in de top tien van de medailletabel. Terwijl de sportprestaties van het gastland een beetje tegenvallen, stelen de lokale fans de show tijdens de Spelen.

Veel olympische sporten zijn weliswaar abracadabra voor het País do Futebol. De beleving op de tribunes bij onbekende disciplines als schermen blijkt er niet minder om. De 'torcida' haalt decibelniveaus die niet zouden misstaan op een groot voetbaltoernooi.

Als er geen Braziliaans belang op het spel staat, dan verzinnen de toeschouwers dat wel. Zo werd de Letse beachvolleyballer Aleksandrs Samoilovs als een superster onthaald op de Copacabana. Zijn lange blonde lokken deden het publiek denken aan Biro-Biro, een Braziliaanse voetbalheld uit de jaren tachtig. "Biro-Biro!", werd de verbaasde Let toegezongen.

Er zitten wel enkele patronen in het grillige gedrag van de lokale fans. Underdogs krijgen in principe de voorkeur, tenzij ze een Argentijns of Russisch paspoort bezitten. Zelden werden voetbalvrouwen uit Zimbabwe en rugbydames uit Fiji zo hartstochtelijk toegejuicht als in Rio.

Soms wordt de favoriet omarmd. Het teleurstellende optreden van de Braziliaanse zwemploeg dreef de fans in de armen van Michael Phelps. "Je voelt het in het water, het geluid is zo hard. Een geweldige energie", sprak de Amerikaan lovend.

Lang niet iedereen kan de Braziliaanse grollen en geluidsvolumes waarderen. Het zorgt voor valse starts en miscommunicatie tussen atleten en trainers. Ook het boegeroep bij het bedaarde, respectvolle judo schoot sommige atleten in het verkeerde keelgat. Een Franse polsstokhoogspringer, winnaar van het zilver achter een Braziliaan, barstte in tranen uit toen hij tot op het podium werd uitgefloten.

Kwaad is het allemaal niet bedoeld, bezweren de olympische 'hooligans' die in ieder geval geen stadions afbreken. Het is slechts 'zueira' (plagerij), een andere nationale sport.

Zuid-Amerika moest honderdtwintig jaar wachten op zijn eerste Spelen. De fans vinden dat dit dure feestje best op eigen wijze mag worden gevierd.

woensdag, augustus 17, 2016

Beroofd in Rio: biergeld Holland Huis weg

Uit De Telegraaf van vandaag.
--------------------------------------------------------------------------------
Het aantal bestolen Nederlanders in Rio neemt hand over hand toe. Al vijftig gedupeerden klopten tijdens de Spelen aan bij de ’pop-up’-ambassade, het tijdelijke extra hulppunt in het Holland Heineken Huis. Driekwart werd slachtoffer van diefstal of beroving.

Criminelen blijken niet geïntimideerd door de massale aanwezigheid van het Braziliaanse leger, zo ondervond beachvolleybalfan Teun (50) afgelopen maandagmiddag. De Nederlander had kaartjes voor de kwartfinale op Copacabana en ging vooraf even voetballen op het zwaarbewaakte strand.

Terwijl twee vrienden op zijn bezittingen zouden letten, sloeg ongemerkt een dief toe. "Kaartjes kwijt, telefoon weg. Ook mijn creditcard en tweehonderd euro. En het ergste: de pas met biergeld voor het Holland Huis", vertelt hij.

Hij wordt opgevangen door een vierkoppig consulair team. Een medewerker die Portugees spreekt, biedt aan om samen aangifte te doen bij de toeristenpolitie. Een vriend gaat intussen op jacht naar nieuwe kaartjes. "Liever dit dan overvallen worden", concludeert Teun, die niet met zijn achternaam in de krant wil. "En geweldig dat de ambassade deze service geeft. Geen idee waar ik anders naartoe zou moeten."

Diefstal door onoplettendheid vormt de hoofdmoot van de incidenten, weet een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken. "Even de zee in en je spullen achterlaten kan in Rio echt niet. Je moet continu alert zijn. Twee Nederlanders werden bij het inchecken op het vliegveld nog van hun koffers bestolen. Heel vervelend."

Gewelddadige overvallen komen minder vaak voor. Afgelopen weekend werd een Nederlands gezin met een pistool bedreigd tijdens een cameraroof bij de toeristische Trappen van Selarón in de wijk Lapa. Een week eerder werd een Nederlands stel beroofd in een hostel in Santa Teresa.

Ook medische gevallen belanden op het bordje van de pop-up-ambassade. Zo moest een oudere man die spontaan blind werd tijdens zijn Rio-trip in allerijl worden teruggevlogen.

Soms is het leed klein. Eén Nederlander trok aan de bel nadat hij zijn zonnebril in een Uber-taxi had laten liggen. De chauffeur kwam de bril keurig afgeven na de diplomatieke bemiddeling.

Naast hulp bij incidenten is de pop-up-ambassade een vraagbaak. "We krijgen veel vragen over de bereikbaarheid van het hockeystadion," zegt medewerker Micha Schijlen. "Het ligt afgelegen, veel mensen stranden onderweg."

Het experiment met de 'pop-up'-ambassade krijgt een vervolg tijdens de Paralympische Spelen in september. De bezetting is dan wel kleiner. "Het lijkt in een behoefte te voorzien bij grote evenementen. We gaan het vaker doen in landen met een taalbarrière."

Het team van de pop-up-ambassade

Eenzame protesten in Rio

Stond zaterdag in de krant maar publicatie ging toen mis hier.
-----------------------------------------------------------------------------------
Na een kort protest in het centrum van Rio trekt Jo Ventura (47) zijn Nero-kostuum maar weer uit. De Braziliaan krijgt weinig bijval voor zijn vergelijking tussen de wrede Romeinse keizer en de 'autoritaire interim-regering'.

Er zijn bijna net zo veel ME'ers op de been als demonstranten. "We zijn met zo weinig omdat mensen bang zijn,", zo verklaart lerares Viviane Lavandeira (33) de lage opkomst. "De regeringspartij (PMDB) bestuurt ook de gemeente en deelstaat Rio. Daarom houdt de lokale politie ons zo kort", valt collega Sarah Ragaglia (36) bij.

Interim-president Temer kan opgelucht adem halen na de eerste anderhalve week van de Spelen. Terwijl massale protesten uitbleven, slonken de overlevingskansen van de geschorste president Dilma Rousseff tot het minimum.

De van boekhoudfraude betichte leider van de Arbeiderspartij (PT) werd vrijdag gedagvaard door de senaat. Een paar dagen na de Spelen volgt de definitieve stemming over haar afzetting. Temer koerst af op de benodigde tweederdemeerderheid die hem tot 2018 op het pluche zou houden.

Viviane Lavandeira bij een eenzaam protest tegen de interim-regering en de Spelen.

Veruit de meeste Brazilianen geven de voorkeur aan nieuwe verkiezingen. Rousseff en Temer zijn beiden weinig geliefd. De laatste, die als vicepresident medeverantwoordelijk was voor het gesjoemel van haar regering, werd afgelopen week beschuldigd van illegale partijfinanciering. Tijdens een diner met de bouwmagnaat Marcelo Odebrecht vroeg Temer in 2014 omgerekend drie miljoen euro aan steekpenningen voor zijn middenpartij PMDB, zo verklaarde Odebrecht onder ede.

De explosieve onthulling sneeuwde onder bij de verrichtingen van Neymar en de gouden Braziliaanse judoka Rafaela Silva. Om geen slapende honden wakker te maken, speelt Temer verstoppertje tijdens de Spelen. De 75-jarige advocaat werd niet aangekondigd bij de openingsceremonie en beperkte zijn toespraak tot één verplicht zinnetje.

De spaarzame protesten in de stadions worden bovendien gesmoord door de organisatie. Twaalf Brazilianen die Temers vertrek eisten tijdens een olympische voetbalwedstrijd werden zonder pardon van de tribune verwijderd.

Hetzelfde overkwam een toeschouwer bij het handboogschieten. "We willen schone stadions", zo verdedigde Rio-2016 het verbod op politieke uitingen. Een federale rechter veegde de "ongrondwettelijke" censuur een dag later van tafel. Het organisatiecomité ging in beroep.

Rousseff deed vandaag via een 'brief aan het volk' een ultieme poging om de 'parlementaire coup' te voorkomen. Ze roept daarin op tot een referendum over nieuwe verkiezingen. Temer voelt daar niets voor.

vrijdag, augustus 12, 2016

Navigatie-apparatuur levensgevaarlijk in Rio

Uit de krant van vandaag.
------------------------------------------------------------------------
Het gebruik van navigatie-apparatuur in olympisch Rio is andermaal levensgevaarlijk gebleken. Drie Braziliaanse soldaten die woensdag met hulp van een app van het olympisch park naar het centrum reden, belandden ongewild in het drugsbolwerk Vila do João.

Hun auto werd direct onder geweervuur genomen. De 37-jarige bestuurder werd in het hoofd geraakt en overleed vandaag in het ziekenhuis. Een collega raakte lichtgewond.

Tijdens de Spelen bivakkeren veel troepen uit andere Braziliaanse regio's in Rio. Zij zijn niet altijd op de hoogte van de honderden 'no-go area's' die soms pal langs de hoofdwegen liggen. Wat voor een navigatie-app de kortste weg is, kan een fatale afslag zijn voor een argeloze gebruiker.

In hetzelfde Vila do João werd in 2013 een Braziliaanse ingenieur doodgeschoten die verdwaalde op weg naar het internationale vliegveld. Er stond woensdag echter geen waarschuwingsbord bij de entree. De favela werd gisteren met veel machtsvertoon omsingeld door leger en politie.

Rio wordt met enige regelmaat opgeschrikt door 'gps-doden'. Vorig jaar werd een 69-jarige ondernemer doodgeschoten die per ongeluk de Morro do Caramujo (Slakkenheuvel) op reed. De route door het drugsbolwerk was uitgestippeld door de app Waze.

Een vertegenwoordiger van TomTom gaf daarop dringend advies in lokale media. Gebruikers die door onbekende stadsdelen navigeren kunnen beter niet kiezen voor de kortste weg. De optie 'makkelijkste weg' is veiliger. "Deze volgt zo veel mogelijk hoofdwegen. De kans op gevaar is daar kleiner."